Lasrook op de werkvloer in de metaalindustrie

Binnen de metaalindustrie wordt dagelijks gelast, geslepen en gesneden. Tijdens deze processen komen kleine metaaldeeltjes en rook vrij die zich door de werkplaats of productiehal kunnen verspreiden. Vooral bij lasprocessen ontstaat een fijne rook die bestaat uit zeer kleine deeltjes.

Deze zogenaamde lasrook is vaak nauwelijks zichtbaar, maar kan een grote invloed hebben op de luchtkwaliteit op de werkvloer.

In veel metaalbedrijven wordt een deel van deze rook direct afgevangen door bronafzuiging of lasafzuiging bij de werkplek. Toch blijft er in de praktijk vaak een deel van de rook in de ruimte aanwezig. Deze rook kan zich via luchtstromen door de volledige werkplaats verspreiden.

Het verbeteren van luchtkwaliteit in metaalbedrijven vraagt daarom vaak om een combinatie van maatregelen, zoals bronafzuiging, ventilatie en aanvullende luchtreiniging.

​

Wat is lasrook?

Lasrook ontstaat wanneer metaal tijdens het lassen wordt verhit tot zeer hoge temperaturen. Door deze hitte verdampen kleine hoeveelheden metaal en toevoegmaterialen. Wanneer deze dampen afkoelen vormen ze zeer kleine vaste deeltjes die zichtbaar worden als rook.

​

Lasrook bestaat uit een mengsel van:

• fijne metaaldeeltjes

• oxiden van metalen

• gassen die vrijkomen tijdens het lasproces

De grootte van deze deeltjes is vaak zeer klein. Daardoor kunnen ze langdurig in de lucht blijven zweven en zich door de werkruimte verspreiden.

​

Veel van deze deeltjes vallen binnen de categorie fijnstof, vergelijkbaar met PM10 en PM2.5.

Meer informatie over fijnstof vindt u op onze pagina:

👉 /fijnstof-werkvloer
 

Waarom lasrook een risico kan zijn

De kleine deeltjes in lasrook kunnen worden ingeademd door medewerkers die in de werkplaats werken. Bij langdurige blootstelling kan dit invloed hebben op de gezondheid.

​

Binnen de metaalindustrie worden onder andere de volgende klachten genoemd:

• irritatie van luchtwegen

• hoesten of benauwdheid

• hoofdpijn

• vermoeidheid

• irritatie van ogen
   

De samenstelling van lasrook kan variëren afhankelijk van het type metaal dat wordt gelast en het gebruikte lasproces.

​

Daarom besteden steeds meer bedrijven aandacht aan het beheersen van lasrook en het verbeteren van de luchtkwaliteit in de werkplaats.

​

Waarom bronafzuiging niet altijd voldoende is

In veel metaalbedrijven wordt gebruikgemaakt van bronafzuiging bij laswerkplekken. Dit kan bestaan uit afzuigarmen, lasafzuigsystemen of geïntegreerde afzuiging in lascabines.

Bronafzuiging vangt een groot deel van de lasrook direct bij de bron af. Toch kan een deel van de rook alsnog in de werkruimte terechtkomen.

Dit kan verschillende oorzaken hebben:

• lassen gebeurt op wisselende posities

• afzuigarmen staan niet altijd optimaal opgesteld

• meerdere lassers werken tegelijk

• luchtstromen verspreiden rook door de hal

Hierdoor kan in de werkplaats een achtergrondconcentratie van fijnstof en lasrook ontstaan.

Deze achtergrondconcentratie bepaalt uiteindelijk hoe schoon de lucht in de werkruimte werkelijk is.

​

Hoe lasrook zich door de werkplaats verspreidt

Lasrook bestaat uit zeer kleine deeltjes die relatief licht zijn. Daardoor kunnen ze gemakkelijk door luchtstromen worden meegenomen.

​

In een metaalwerkplaats kunnen deze luchtstromen ontstaan door:

• ventilatiesystemen

• open deuren of poorten

• beweging van heftrucks

• warmteverschillen in de hal
  ​

Daardoor kan lasrook zich door de volledige productieomgeving verspreiden, zelfs wanneer de bron zich op één werkplek bevindt.

​

​

​

Luchtkwaliteit meten in metaalbedrijven

Om luchtkwaliteit te verbeteren is het belangrijk om eerst inzicht te krijgen in de situatie op de werkvloer.

Steeds meer metaalbedrijven kiezen er daarom voor om luchtkwaliteit te meten met sensoren.

Deze metingen geven inzicht in:

• concentraties fijnstof

• pieken tijdens laswerkzaamheden

• verschillen tussen werkplekken

• verspreiding van rook in de hal

Door deze gegevens te analyseren kunnen bedrijven beter begrijpen waar de grootste bronnen van vervuiling zich bevinden.

​

Meer hierover:

👉 /luchtkwaliteit-meten-werkvloer

​

Industriële luchtreiniging als aanvullende oplossing

Naast bronafzuiging kan industriële luchtreiniging helpen om de luchtkwaliteit in een werkplaats te verbeteren.

Industriële luchtreinigers circuleren grote hoeveelheden lucht door filters die fijnstof en metaaldeeltjes uit de lucht verwijderen.

​

Door continu lucht te filteren kan de concentratie zwevende deeltjes in de werkruimte worden verlaagd.

Dit kan leiden tot:

• minder rook in de lucht

• schonere werkplekken

• minder vervuiling van machines

• een prettigere werkomgeving voor medewerkers
   

In veel metaalbedrijven ontstaat zo een effectieve combinatie:

bronafzuiging bij laswerkplekken + luchtreiniging in de werkplaats

​

Meer hierover:

👉 /industriele-luchtreinigers

​

Praktische maatregelen voor metaalbedrijven

Metaalbedrijven kunnen verschillende maatregelen nemen om lasrook op de werkvloer te beperken.

Enkele voorbeelden zijn:

• optimaliseren van bronafzuiging bij laswerkplekken

• zorgen voor correcte positionering van afzuigarmen

• beperken van luchtstromen die rook verspreiden

• toepassen van industriële luchtreiniging

• regelmatig reinigen van werkplekken

Door meerdere maatregelen te combineren kan de luchtkwaliteit in een metaalwerkplaats aanzienlijk worden verbeterd.